წელის ტკივილი ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული ჩივილია. იგი შეიძლება განვითარდეს ხანგრძლივი ჯდომის, მძიმე ნივთის არასწორად აწევის, ინტენსიური ვარჯიშის, უეცარი მოძრაობის ან კუნთების გადაძაბვის შემდეგ. შემთხვევების დიდ ნაწილში მდგომარეობა რამდენიმე დღეში ან კვირაში უმჯობესდება, თუმცა ზოგჯერ ტკივილი ჯანმრთელობის უფრო სერიოზული პრობლემის ნიშანიც შეიძლება იყოს. ამიტომ მნიშვნელოვანია ვიცოდეთ, როდის არის შესაძლებელი მდგომარეობაზე დაკვირვება და როდის არ უნდა გადავდოთ ექიმთან ვიზიტი.
რა იწვევს წელის ტკივილს?
ტკივილის წყარო შეიძლება იყოს წელის კუნთები, იოგები, სახსრები, მალათაშუა დისკები ან ნერვული სტრუქტურები. ხშირად კონკრეტული მიზეზის ზუსტად გამოყოფა რთულია და პაციენტს არასპეციფიკური წელის ტკივილი აღენიშნება. ზოგჯერ დისკომფორტი მხოლოდ წელის არეში რჩება, სხვა შემთხვევაში კი დუნდულაში ან ფეხში ვრცელდება და თან ახლავს ჩხვლეტა, დაბუჟება ან სისუსტე.
ხშირი ხელშემწყობი ფაქტორებია:
- მძიმე საგნის აწევა მოხრილი ზურგით;
- ხანგრძლივი ჯდომა და არასაკმარისი მოძრაობა;
- სპორტული ან ფიზიკური გადატვირთვა;
- დაცემა, დარტყმა ან სხვა სახის ტრავმა;
- ასაკობრივი ცვლილებები და ხერხემლის სტრუქტურების ცვეთა.
ტკივილის სიმძლავრე ყოველთვის არ ასახავს პრობლემის სერიოზულობას. ძლიერი დისკომფორტი შეიძლება კუნთის ჩვეულებრივ გადაძაბვასაც ახლდეს, ხოლო შედარებით მსუბუქი ტკივილი ზოგჯერ დამატებით შეფასებას საჭიროებდეს.
თუ ტკივილი რამდენიმე კვირაში არ მცირდება, ყოველდღიურ საქმიანობას გიზღუდავთ, ღამით გაღვიძებთ ან თანდათან ძლიერდება, საჭიროა ექიმთან გეგმური კონსულტაცია.
რომელი სიმპტომების დროს უნდა მივმართოთ ექიმს?
ექიმთან ვიზიტი არ უნდა გადაიდოს, თუ ტკივილი ფეხში ვრცელდება, განსაკუთრებით მუხლის ქვემოთ, ან მას დაბუჟება, ჩხვლეტა და კუნთების სისუსტე ახლავს. ყურადღებას საჭიროებს მოსვენებულ მდგომარეობაში არსებული მუდმივი ტკივილიც.
დროული შეფასება აუცილებელია, როდესაც აღინიშნება:
- ფეხის ახალი ან პროგრესირებადი სისუსტე;
- მაღალი ტემპერატურა, შემცივნება ან საერთო სისუსტე;
- აუხსნელი წონის კლება;
- ტკივილი სერიოზული დაცემის ან ავარიის შემდეგ;
- სიმპტომები ოსტეოპოროზის ან ონკოლოგიური დაავადების ისტორიის ფონზე.
მსგავსი ნიშნები ყოველთვის მძიმე დაავადებას არ ნიშნავს, თუმცა შესაძლოა მიუთითებდეს მოტეხილობაზე, ინფექციაზე, ნერვის დაზიანებაზე ან სხვა მდგომარეობაზე, რომელიც პროფესიულ შეფასებას მოითხოვს.
წელისა და ხერხემლის კორსეტები „ახალ ხედვაში“
წელისა და ხერხემლის კორსეტები შერჩეულ შემთხვევებში გამოიყენება დაზიანებული ან დასუსტებული მონაკვეთის მხარდასაჭერად. შესაბამისმა კორსეტმა შეიძლება შეზღუდოს ზედმეტი მოძრაობა, გაზარდოს სტაბილურობის შეგრძნება და გარკვეული აქტივობების დროს დისკომფორტი შეამციროს. „ახალ ხედვაში“ წელის ტკივილი ინდივიდუალური შეფასების საფუძველზე განიხილება, რაც მნიშვნელოვანი წინაპირობაა შესაბამისი ზომის, სიმყარებისა და ტიპის კორსეტის შესარჩევად. წელის კორსეტებისა და ქამრების სასურველია სპეციალისტის რეკომენდაციით მოხდეს.
როგორ ადგენს ექიმი ტკივილის მიზეზს?
ექიმი აფასებს ტკივილის დაწყებას, ხანგრძლივობასა და გავრცელებას, ამოწმებს მოძრაობას, კუნთების ძალას, მგრძნობელობასა და რეფლექსებს. ყველა პაციენტს რენტგენოგრაფია ან მაგნიტურ-რეზონანსული ტომოგრაფია არ სჭირდება. კვლევა ინიშნება მხოლოდ მაშინ, როდესაც სიმპტომები ან გამოკვლევის შედეგები კონკრეტული პრობლემის ეჭვს აჩენს.
წელის ტკივილი ხშირად მართვადია, მაგრამ საგანგაშო ნიშნების იგნორირება არ შეიძლება. დროული კონსულტაცია საშუალებას იძლევა გამოირიცხოს სერიოზული მიზეზები და შეირჩეს უსაფრთხო მკურნალობისა და ფიზიკური აქტივობის გეგმა.
